Duże badanie przeprowadzone na ponad 246 000 dorosłych Amerykanów, u których zdiagnozowano miażdżycową chorobę serca, wykazało, że szczepionka przeciwko półpaścowi znacznie zmniejsza ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Badanie, które zostanie zaprezentowane na nadchodzącej konferencji medycznej, pokazuje prawie 46% mniejsze prawdopodobieństwo wystąpienia poważnych niepożądanych zdarzeń kardiologicznych wśród zaszczepionych osób. Odkrycie dostarcza coraz większej liczby dowodów na to, że szczepionka zapewnia korzyści zdrowotne wykraczające poza zapobieganie bolesnej wysypce półpaśca, potencjalnie obejmując ochronę przed chorobami serca, a nawet demencją.
Dlaczego to ma znaczenie: poza zapobieganiem półpaścowi
Od wielu lat szczepionka przeciwko półpaścowi jest zalecana dorosłym po 50. roku życia (oraz osobom z obniżoną odpornością) w celu zwalczania półpaśca, będącego reaktywacją wirusa ospy wietrznej i półpaśca. Nowe badania pokazują jednak znacznie szerszą skuteczność ochronną. Infekcje półpaśca wiążą się ze zwiększoną liczbą zakrzepów krwi, co zwiększa ryzyko zawałów serca i udarów mózgu. Zapobiegając półpaścowi, szczepionka może pośrednio ograniczyć te niebezpieczne zdarzenia.
Wnioski z badania są znaczące: według głównego autora, dr Roberta Nguyena z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Riverside, zmniejszenie ryzyka chorób serca o połowę jest porównywalne z korzyściami wynikającymi z rzucenia palenia. Sugeruje to, że szczepionka może być potężnym narzędziem w zapobieganiu zdarzeniom sercowo-naczyniowym, szczególnie w przypadku grup wysokiego ryzyka.
Kluczowe wnioski: głęboka analiza danych
Naukowcy przeanalizowali dane z TriNetX, bazy danych zawierającej dokumentację medyczną milionów Amerykanów w latach 2018–2025. W badaniu porównano 123 411 zaszczepionych dorosłych (które otrzymały Shingrix lub Zostavax) z taką samą liczbą nieszczepionych dorosłych. Obie grupy dobrano pod względem danych demograficznych i chorób współistniejących, aby zapewnić uczciwe porównanie.
Wyniki wykazały znaczne zmniejszenie ryzyka u zaszczepionych osób:
- 32% niższe ryzyko zawału serca
- 25% niższe ryzyko udaru
- 25% niższe ryzyko niewydolności serca
- 66% niższe ryzyko śmiertelności z jakiejkolwiek przyczyny
Odkrycia te sugerują, że działanie ochronne szczepionki wykracza poza zwykłe zapobieganie wysypce półpaśca. Zaobserwowane korzyści mogą wynikać z jego zdolności do zmniejszania stanu zapalnego i ryzyka powstawania zakrzepów krwi związanych z infekcjami półpaśca.
Długoterminowe perspektywy i ograniczenia
Chociaż analiza skupiała się na wynikach w ciągu jednego roku po szczepieniu, poprzednie badania wskazywały na skutki długoterminowe. Badanie przeprowadzone w 2025 r. wykazało zmniejszenie częstości występowania zdarzeń sercowo-naczyniowych o 23% u zdrowych dorosłych, a korzyści utrzymywały się do ośmiu lat.
Naukowcy przyznają, że status szczepień może korelować ze zdrowym stylem życia. Chociaż wprowadzono korekty statystyczne dotyczące czynników społeczno-ekonomicznych, możliwe jest, że niektóre z zaobserwowanych korzyści wynikają ze zdrowszych zachowań wśród zaszczepionych osób. Pomimo tego ograniczenia, duża wielkość próby w badaniu dostarcza mocnych dowodów potwierdzających ochronny wpływ szczepionki na serce.
„Szczepionki to jedne z najważniejszych leków, jakie mamy do zapobiegania chorobom” – stwierdziła dr Nguyen. „Te wyniki stanowią dla nich kolejny powód, aby wybrać szczepienie”.
Badanie zatytułowane „Szczepienia półpaśca a ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów z miażdżycową chorobą serca” zostanie zaprezentowane 30 marca i ponownie potwierdzi znaczenie szczepień jako kluczowego elementu zdrowia serca.
Podsumowując: Coraz więcej dowodów wskazuje na to, że szczepionka przeciwko półpaścowi zapewnia znaczące korzyści ze strony układu sercowo-naczyniowego. Odkrycia potwierdzają aktualne zalecenia dotyczące szczepienia dorosłych powyżej 50. roku życia, co może potencjalnie ratować życie i zmniejszać obciążenie chorobami serca.
